UGC Video Sözleşmesinde Marka Adı ve Yüz Kullanım Hakkı

UGC videoda marka adının geçmesi ve içerik üreticisinin yüzünün reklamlarda kullanılması için sözleşmede ayrı iki izin maddesi gerekir: marka adı geçişi için yazılı onay ve yüz kullanımı için süre, kanal, coğrafya ve mecrayı belirten açık lisans. Süre ve kapsam bitince kullanım durmalı; uzatma ve ücret ayrıca konuşulmalıdır.

Bir UGC videoyu reklamda kullanacaksanız iki ayrı izin gerekir: videoda marka adınızın nasıl geçeceği ve içerik üreticisinin yüzünün hangi mecralarda, ne kadar süre görüneceği. Bu ikisi sözleşmede tek satırla geçiştirilirse sonradan ya video kullanılamaz ya da ek ücret ödenir.

UGC video içerik üreticisi ile anlaşmada marka adı ve yüz kullanım hakkı nasıl belirlenir sorusunun kısa cevabı: her ikisini ayrı madde olarak yazın, süre ve kanal sınırı koyun, sınır bitince kullanımın duracağını belirtin. Detaylar aşağıda.

Yüz kullanım hakkı ile marka adı izni neden ayrı maddeler?

Çünkü ikisi farklı şeyleri korur. Marka adı izni, videonun içeriğinde sizin adınızın geçmesini ve bu videonun yayınlanmasını kapsar. Yüz kullanım hakkı ise içerik üreticisinin görüntüsünün reklam materyalinde, farklı kanallarda ve belirli bir süre boyunca kullanılmasına izin verir.

Bir içerik üreticisi videonun kendi hesabında yayınlanmasına itiraz etmeyebilir; ama aynı yüzün altı ay boyunca ücretli reklamda dönmesini ayrı bir anlaşma olarak görebilir. Sözleşmede bu ayrımı yapmazsanız "bunu konuşmamıştık" tartışması çıkar. UGC video sözleşmesi rehberi genel çerçeveyi verir; burada odak yalnızca isim ve yüz.

Marka adı videoda nasıl geçmeli? İzin maddesinde ne yazmalı?

Marka adının geçiş biçimini ve yerini sözleşmede netleştirin. "Marka adı geçsin" ifadesi çok geniş; içerik üreticisi bir kez söyler, siz altı kez bekliyorsunuzdur.

• Marka adının telaffuz biçimi (kısaltma mı, tam ad mı, okunuşu nasıl).
• Videoda kaç kez ve hangi bölümde geçeceği (açılış, ürün gösterimi, kapanış).
• Ürün adı, model adı veya kampanya adı ayrıca söylenecek mi?
• Yazılı marka adı ekranda görünecek mi, hangi formatta?
• Yanlış telaffuz veya yanlış yazım olduğunda düzeltme talebi hakkı.

Bir örnek düşünün. Kafe açılışı için video çektiriyorsunuz. İçerik üreticisi "mekân çok güzel" diyor ama işletme adını hiç söylemiyor. Reklamda isim duyulmadığı için video işe yaramıyor. Sözleşmede "işletme adı en az iki kez, açılışta ve kapanışta söylenecek" yazsaydı bu sorun çıkmazdı.

Marka adı izninin sınırları

İçerik üreticisi sizin marka adınızı kullanarak kendi hesabında paylaşım yapıyorsa, bu paylaşımın süresi ve silinip silinmeyeceği de maddeye girmeli. "İçerik üreticisi videoyu kendi hesabında 30 gün yayında tutar" gibi bir ifade iki tarafı da korur.

Marka adının reklam metinlerinde, başlıklarda veya açıklamalarda kullanılması ayrı bir konu. Videonun dışında, örneğin reklam başlığında "Ayşe'nin tercihi" gibi bir ifade kullanacaksanız bunu da izin maddesine ekleyin.

Yüz kullanım hakkı süresi ve kapsamı nasıl yazılır?

Yüz kullanım hakkında dört sınırı birlikte yazın: süre, kanal, coğrafya ve mecara türü. Biri eksik kalırsa lisans belirsizleşir.

SınırÖrnek ifadeEksik yazılırsa

Süre"Teslim tarihinden itibaren 6 ay"Süresiz kullanım talebi doğar, itiraz gelir Kanal"Meta ve TikTok reklamları"TV veya billboard kullanımı tartışma olur Coğrafya"Türkiye"Yurt dışı kampanyada hak yok Mecra türü"Ücretli reklam ve web sitesi"Organik paylaşım mı reklam mı belirsiz

Süre konusunda iki yaklaşım var. Kısa süreli (3-6 ay) lisans daha uygun fiyatlı olur, kampanya bitince yenilenir. Uzun süreli (12 ay ve üzeri) lisans baştan daha pahalıdır ama tekrar görüşme derdi olmaz. Hangi modelin size uyduğu kampanya takviminize bağlı.

Süre bitince ne olacağını da yazın. "Süre sonunda video reklamlardan kaldırılır, arşivde tutulabilir" gibi bir cümle, süre dolduğunda panik yaşamanızı engeller. Yenileme bedelini de baştan konuşmak işinizi kolaylaştırır.

Hangi mecralar için izin isteyeceksiniz? Karşılaştırma

Her mecra aynı lisansı gerektirmez. İhtiyacınız kadarını isteyin; gereksiz geniş izin fiyatı yukarı çeker.

• Markanın kendi sosyal hesapları: Genellikle en kolay alınan izin. Organik paylaşım için ayrı süre belirtmek gerekmez ama yine yazılı olsun.
• Ücretli reklam (Meta, TikTok, Google): Yüz kullanımının en çok tartışıldığı alan. Süre ve platform listesi net olmalı.
• Web sitesi ve e-ticaret sayfası: Ürün sayfasında video kullanacaksanız bunu ayrıca belirtin.
• E-posta ve SMS kampanyaları: Bazen unutulur. Kullanacaksanız ekleyin.
• Fiziki mağaza ekranı veya fuar: Ayrı mecra sayılır; çoğu içerik üreticisi bunu farklı ücretlendirir.

Bir de "white-list" veya "spark ads" denen, reklamın içerik üreticisinin hesabından yayınlandığı model var. Bu modelde içerik üreticisinin hesabı da işin içine girer; ayrı izin ve genellikle ayrı ücret gerekir.

Pratik kontrol listesi: imzadan önce bakılacak 10 madde

Şu listeyi sözleşmeyi imzalamadan önce gözden geçirin. Eksik madde varsa ekletin.

1. Marka adının telaffuz biçimi ve videoda kaç kez geçeceği yazılı mı?
2. Yazılı marka adı ekranda görünecekse formatı belirtildi mi?
3. Yüz kullanımı için süre açıkça yazıldı mı (başlangıç ve bitiş)?
4. Hangi platformlarda kullanılacağı listelendi mi?
5. Coğrafi kapsam belirtildi mi?
6. Organik paylaşım ile ücretli reklam ayrı maddelerde mi?
7. White-list veya içerik üreticisi hesabından reklam yapılacak mı, ücreti belli mi?
8. Süre bitince kullanımın duracağı ve yenileme bedeli yazılı mı?
9. İçerik üreticisinin kendi hesabında videoyu ne kadar tutacağı belirtildi mi?
10. Yanlış telaffuz veya istenmeyen görüntüde düzeltme talebi hakkı tanımlandı mı?

Bu maddelerin bir kısmı brief aşamasında da konuşulabilir. UGC video brief rehberi hangi bilgilerin çekim öncesi verilmesi gerektiğini anlatıyor. Ama brief hukuki izin yerine geçmez; izin sözleşmede olmalı.

Sık yapılan hatalar ve pahalıya patlayan detaylar

En sık hata, yüz kullanımını "video kullanım hakkı" ile karıştırmak. Video dosyasını kullanma hakkı ile içerik üreticisinin yüzünü reklamda kullanma hakkı aynı şey değil. Dosyayı kullanabilirsiniz ama yüzü reklamda kullanamazsınız.

İkinci hata: süre yazmamak. Süresiz izin veren içerik üreticisi azdır; sözlü olarak "sorun yok" denmesi yeterli sayılmaz. Üçüncü hata, platform listesini "sosyal medya" diye genel bırakmak. Yeni bir platform çıktığında bu ifadenin kapsayıp kapsamadığı belirsiz kalır.

Bir de marka adının reklam metninde kullanılması var. Videonun kendisinde isim geçiyor diye reklam başlığında içerik üreticisinin adını kullanabileceğinizi düşünmeyin. Bu, kişinin adının ticari kullanımıdır ve ayrı izin gerektirir.

İyi bir sözleşme, iki tarafın da sonradan "bunu konuşmamıştık" demesini engeller. Yüz ve isim maddeleri bunun en görünür olduğu yerdir.

Son kontrol: sözleşme elinizde, peki süreç tamam mı?

İzin maddeleri tamam olsa bile ödeme ve teslim akışı ayrı konular. Ödeme modelini netleştirmek için UGC video ödeme zamanı rehberi işinize yarar. İzinler sözleşmede, ödeme takvimi ek protokolde veya aynı belgede yer alabilir.

Kısaca: marka adı ve yüz kullanımı ayrı iki madde olarak yazılmalı; süre, kanal, coğrafya ve mecara türü açıkça belirtilmeli; süre bitince kullanım duracak diye yazılmalı. Bu dört sınırı yazdığınızda hem içerik üreticisi kendini güvende hisseder hem siz kampanyanızı planlı yürütürsünüz.

Sık Sorulan Sorular

Yüz kullanım hakkı için ayrı ücret ödenir mi?

Genellikle evet. Birçok içerik üreticisi video çekim ücretini ayrı, yüzünün reklamda kullanılmasını ayrı fiyatlandırır. Süre ve kanal sayısı arttıkça bu bedel yükselir.

Süre bitince videoyu arşivde tutabilir miyim?

Tutabilirsiniz ama yayında kullanamazsınız. Sözleşmede arşivleme ile yayınlama ayrımını yazmak, süre dolduğunda sorun çıkmasını engeller.

İçerik üreticisi videoda marka adını yanlış söylerse ne olur?

Sözleşmede düzeltme talebi hakkı tanımlıysa yeniden çekim veya düzenleme isteyebilirsiniz. Bu hakkı baştan yazmazsanız düzeltme için ek ücret istenebilir.

White-list reklam için ayrı izin gerekir mi?

Evet. Reklamın içerik üreticisinin hesabından yayınlandığı bu modelde kişinin hesabı da kullanılır; ayrı izin ve çoğu zaman ayrı ücret gerekir.

Marka adını reklam başlığında içerik üreticisinin adıyla birlikte kullanabilir miyim?

Videonun içinde isim geçmesi bunu kapsamaz. Kişinin adının reklam metninde ticari kullanımı ayrı izin gerektirir; sözleşmeye eklemediyseniz kullanmayın.

Coğrafya sınırı neden gerekli?

Yurt dışı kampanya yaptığınızda izin Türkiye ile sınırlıysa kullanamazsınız. Coğrafyayı baştan yazmak, sonradan ek izin görüşmesi yapmanızı önler.